Wandelroute “Mookerheide”

Lengte van de wandeling;  6 kilometer

Benodigde tijd;  ± 2 uur

Deze wandelroute begint bij Herberg-Restaurant ’t Zwaantje aan de Groesbeekseweg en is bewegwijzerd met rode paaltjes.

(Route naar ’t Zwaantje: Met de rug naar de ingang van het Jachtslot gaat u linksaf en meteen de eerste weg linksaf. Steek de verharde weg over en ga het bos in. Kruising oversteken, over de slagboom heen. Bij de T-splitsing slaat u linksaf. Op de kruising rechtsaf en vervolg de weg tussen de weilanden. Rechtsaf bij de verharde weg. Steek bij de echoput de Groesbeekseweg over en u bent bij ’t Zwaantje.)

Eigenlijk is de aloude verwensing “Loop naar de Mookerhei”een heel goede raad! De Mookerheide is een 80 ha groot natuurgebied, dat sinds 1926 eigendom is van de Vereniging Natuurmonumenten. Vanaf dit 60 meter boven NAP gelegen terrein hebt u een uniek uitzicht op de Mookerplas, de Maasvallei en het Noord-Brabantse en Noord-Limburgse landschap. U staat hier boven op een stuwwal die zo’n 150.000 tot 200.000jaar geleden in de toenmalige ijstijden is gevormd. Destijds stuwde landijs vanuit Scandinavië eerdere zand- en grindafzettingen van Rijn en Maas in deze streek op. Deze natuurkrachten vormden het typische heuvellandschap zoals het nu hier te zien is.

Het is een fraai, geaccidenteerd terrein met gevarieerde heidesoorten. Aan de randen staan o.a. zomer- en wintereiken. Om de heiden te behouden, wordt deze begraasd met Schotse hooglanders en Drentse heideschapen. Zij zorgen ervoor dat de heide niet meer overwoekerd wordt met den , berk, lijsterbes en pijpenstrootje, zoals ruim dertig jaar geleden nog het geval was.

Het gebied waar deze wandeling doorheen loopt, is maar een klein gedeelte van wat eens “de Mookerheide” heette. Ten tijde van de beroemde veldslag op 14 april 1574 strekte de heide zich namelijk uit van Plasmolen in het zuiden tot de stadswallen van Nijmegen in het Noorden. De Slag op de Mookerheide is bekend uit de Tachtigjarige Oorlog tegen de Spaanse overheersers, zoals wij uit onze vaderlandse geschiedenis weten. Het leger van de graven Lodewijk en Hendrik van Nassau (broers van Willem van Oranje) was op weg naar Leiden om de inwoners van die stad te helpen in de strijd tegen de Spanjaarden die Leiden belegerden. Bij deze historische veldslag sneuvelden Lodewijk en Hendrik, samen met duizenden van hun soldaten. Ter herinnering aan de veldslag draagt een oud huis aan de voet van de heide de naam “Die Swaere Noodt”. In de protestantse kerk in Heumen is een monument opgericht ter nagedachtenis aan beide graven. Ook tijdens de Tweede Wereldoorlog is hier zwaar gevochten. Verschillende bomkraters in het terrein getuigen hier nog van.

Ronde de Slag op de Mookerheide doen veel verhalen de ronde. Het meest bekend is wel de legende van Kiste Trui. Deze vrouw leefde enkele eeuwen geleden in de buurtschap “de Riethorst” bij Middelaar. Trui was bezeten van de gedachte de schatkist te vinden van Lodewijk en Hendrik van Nassau. Deze kist, met daarin de krijgskas van de Nassaus, zou in de toenmalige moerassen aan de voet van de heuvels zijn verborgen. Trui heeft haar hele leven gezocht, vandaar haar naam. Bij nacht en ontij trok ze erop uit, met de schop in de aanslag en de hoop in haar hart dat ze de kist zou vinden. Dag na dag spitte ze de grond om, tot ze er simpel van werd. De kist met geld is nooit gevonden… Kiste Trui staat nu in brons vereeuwigd op het Raadhuisplein in Mook.

Als u de wandeling nog een stukje wilt verlengen, kunt u op de Startsedalseweg “overstappen” op een paarse paaltjesroute, die een verbinding maakt met de Sint Jansberg. De route is ongeveer 2,5 km lang en gaat door een terrein met veel hoogteverschillen. U passeert o.a. het Zevendal, een L-vormig dal dat in de ijstijden is uitgesleten door het ijswater van de gletsjers. Het dal bestaat uit een aantal glooiende akkers en weilanden, met houtwallen van meidoorns, sleedoorns en wilde kersen. De route loopt via de Kiekbergsebaan naar de Zevendalsebaan. Boven in het Zevendal kunt u tot ver in het Maasdal kijken. En verder langs de Zevendalsebaan hebt u een mooi uitzicht op Groesbeek. De Zevendalsebaan gaat over in de Bisseltsebaan die u weer terug naar ‘t Zwaantje voert.